Spektrum – recenzja

Masz już dość grania w Tajniaków czy 5 sekund na każdej imprezie? Wiem lepiej też już ograne i znacie wszystkie odpowiedzi? Imprezówka, która wpadła na rejon, króluje na naszym stole. Mowa tu oczywiście o grze Spektrum, grze drużynowej na skojarzenia. Powiecie pewnie „eeee znowu jakieś Taboo czy inne gry słowne”. Otóż nie, bowiem tutaj będziemy wszystko zaznaczać i punktować za pomocą specjalnego koła i wskaźnika. Więcej w dzisiejszej recenzji gry Spektrum!

Spektrum – gra imprezowa Rebel w skrócie

Spektrum to drużynowa gra imprezowa wydawnictwa Rebel, w której jednym hasłem naprowadzasz swoją drużynę na ukryty cel na skali między dwoma przeciwieństwami, na przykład „ciepły – zimny”. To polska edycja gry Wavelength, którą stworzyli Alex Hague, Justin Vickers i Wolfgang Warsch. Zagracie w niej w 2–12 osób, partia trwa 30–45 minut, a wiek na pudełku to 14+. Wydawca podaje też, że Spektrum zostało uznane za najlepszą grę imprezową w plebiscycie Golden Geek 2019.

Wiek według mnie: ograny 11+, nieograny 14+.

Spektrum – dane gry
Wydawca	Rebel
Autorzy	Alex Hague, Justin Vickers, Wolfgang Warsch
Liczba graczy	2–12 (wariant kooperacyjny dla mniejszych grup)
Czas gry	30–45 minut
Wiek	14+ (według mnie: ograny 11+, nieograny 14+)
Zawartość	126 dwustronnych kart, 3 znaczniki, plastikowy mechanizm z kołem, instrukcja
Cel gry	zdobyć jako pierwsza drużyna 10 punktów

Skąd się wzięło Spektrum? Od Wavelength do polskiej edycji

Oryginalne Wavelength powstało dzięki zbiórce na Kickstarterze, w której, jak wspominają twórcy w instrukcji, wsparło je 8674 osób. Polską wersję Spektrum wydał Rebel, a za projekt pudełka odpowiada duet Hvass&Hannibal, czyli ten sam, który sprawia, że pudełko trudno minąć obojętnie. Twórcy nazywają drużyny „lewą” i „prawą półkulą mózgu”, ale w praktyce każdy może je nazwać jak chce.

Sam pomysł jest prosty: ktoś zna położenie ukrytego celu na skali, a reszta drużyny próbuje je odgadnąć wyłącznie na podstawie jednej podpowiedzi. Przez to Spektrum jest bliższe grom na skojarzenia niż klasycznym quizom, a co za tym idzie, o wyniku decyduje nie wiedza, tylko to, jak myślą osoby przy stole.

Wykonanie i zawartość pudełka

Kolejne imprezówki pojawiają się na polskim rynku jak grzyby po deszczu. Większość to odgrzewany kotlet powtarzający mechaniki i pomysły z innych tytułów. Spektrum wyróżnia się jednak czymś nowym, w dodatku z ciekawym gadżetem. To w grach jest fajne, dlatego bardzo mnie to zainteresowało. Dlatego też powstała recenzja Spektrum!

Zawartość pudełka

• 126 dwustronnych kart spektrum
• 3 znaczniki
• plastikowy mechanizm
• instrukcja

Wykonanie

Pięknie i solidnie wykonana, głównie za sprawą nieniszczących się i nierozwalających elementów. Specjalne koło z pokrętłem i znacznikiem działa nadzwyczaj dobrze – nie zacina się, nie rozlatuje i wszystko siedzi na swoim miejscu. W dodatku rozgrywka jest dość wygodna, bowiem wszystko układa się i zaznacza w pudełku. Podczas przenoszenia nic się nie rozlatuje, co daje spory plus. Bardzo przyciągnęło mnie też pudełko, nie ma co 😀 Jest super zaprojektowane! Nie da się przejść koło niego obojętnie.

Zasady gry Spektrum

W grze Spektrum dzielimy się na dwie drużyny, najlepiej równe, choć przy grze nieparzystej spokojnie można już grać dwójka przeciwko trójce. Przygotowanie trwa mniej niż minutę, bo gramy bezpośrednio z pudełka. Drużyny będą grać na zmianę, odgadując hasła w celu zdobywania punktów – pierwsza, która zdobędzie 10 pkt, wygrywa grę.

Jedna z osób z drużyny (podpowiadacz) otrzymuje pudełko wraz ze specjalnym kołem. Dobiera jedną kartę i na jej podstawie będzie wymyślała hasło. Na kartach znajdują się hasła przeciwne sobie, takie jak „ciepły – zimny” lub „praktyczny – niepraktyczny”. Jedno słowo jest bardziej w lewą stronę, drugie natomiast w prawo. Do tego będzie nam potrzebne koło, którym kręcimy, odkrywamy i sprawdzamy, gdzie znalazło się punktowanie. I teraz najważniejsza część. Mamy kartę, mamy miejsce, gdzie na kole są punkty. Zadaniem osoby jest użycie takiego hasła, aby nakierować swoją drużynę na miejsce punktowania.

Dla przykładu jest karta „ciepły – zimny”, a punktowanie jest skrajnie po prawej stronie. Hasłem, które użyję do pomocy mojej drużynie, będzie „lód”. Hasła wymyśla się dość swobodnie (kilka zasad znajdziesz niżej), a kart i możliwości punktowania na kole jest mnóstwo.

Przebieg tury krok po kroku

Każda runda w Spektrum składa się z czterech faz:

1. Faza podpowiadacza – podpowiadacz zasuwa ekran, wybiera jedną ze stron dwustronnej karty, porządnie kręci kołem, odkrywa ekran, zerka na cel, a potem zasuwa ekran z powrotem i podaje podpowiedź.
2. Faza aktywnej drużyny – drużyna dyskutuje i ustawia czerwoną wskazówkę tam, gdzie jej zdaniem znajduje się cel. Każdy może ją przesunąć, więc trzeba dojść do porozumienia.
3. Faza wyboru strony – drużyna przeciwna obstawia, czy środek celu leży po lewej, czy po prawej stronie wskazówki.
4. Faza punktacji – podpowiadacz odsłania cel i obie drużyny dostają punkty.

Instrukcja radzi, żeby przy ustawianiu wskazówki nie posługiwać się procentami i liczbami, tylko określeniami w stylu „dużo bardziej na prawo” albo „nieco w dół”. Nie ma za to kary, ale liczby psują intuicyjną zabawę.

Punktacja i koniec gry

Gdy moja drużyna ustawi wskaźnik tam, gdzie jej zdaniem są punkty, druga drużyna ma szansę na ekstra punkt. Stwierdza, czy jej zdaniem środek celu (te „4 punkty”) leży na lewo czy na prawo od wskaźnika. Jeśli miała rację, dostaje 1 punkt. Aktywna drużyna zdobywa od 2 do 4 punktów, zależnie od tego, na którym polu koła wylądował wskaźnik. Jeśli trafi w sam środek, drużyna przeciwna punktu nie dostaje. Teraz zmiana, hasło przygotowuje drużyna przeciwna.

Drużyna, która gra jako druga, zaczyna z 1 punktem. Jest też zasada wyrównywania szans: jeśli aktywna drużyna zdobędzie 4 punkty, a mimo to wciąż przegrywa, od razu gra kolejną turę. Według instrukcji drużyna przegrywająca 9 punktami może więc teoretycznie rozegrać trzy tury z rzędu i wygrać. Gra w Spektrum kończy się, gdy któraś drużyna zdobędzie 10 punktów. W razie remisu obie drużyny rozgrywają turę nagłej śmierci.

Ile osób do gry w Spektrum i wariant kooperacyjny

Spektrum jest przewidziane dla 2–12 graczy, ale podstawowy wariant wymaga podziału na dwie drużyny. Przy mniejszej liczbie osób instrukcja proponuje wariant kooperacyjny, który według niej najlepiej działa w grupach liczących od 2 do 5 graczy. Wszyscy grają wtedy razem: do stosu trafia 7 losowych kart spektrum, środek celu daje 3 punkty (i dokłada jedną kartę do stosu, czyli dodatkową turę), a fazę wyboru strony pomijamy. Wynik sprawdzacie w tabeli w instrukcji.

Czy w Spektrum można grać w dwie osoby? Tak, ale w wariancie kooperacyjnym, bo zwykła rozgrywka drużynowa wymaga co najmniej dwóch drużyn. Ile trwa jedna partia? Wydawca podaje 30–45 minut.

Zasady podpowiadania

Podpowiedzią może być jedno hasło albo krótkie skojarzenie, ale instrukcja ustala kilka reguł, żeby nikt nie psuł zabawy:

• przekaż jedną myśl, bez łączenia kilku podpowiedzi,
• nie wymyślaj – podpowiedź ma dotyczyć czegoś, co istnieje lub jest powszechnie znane,
• trzymaj się tematu karty,
• nie używaj haseł z karty ani ich synonimów,
• nie używaj liczb, wartości procentowych ani proporcji (poza nazwami własnymi).

Po podaniu podpowiedzi podpowiadacz nie może już nic dodać ani zdradzać emocji, czyli pokerowa twarz obowiązkowa. Wydawca zaznacza, że wszystkie te reguły można swobodnie modyfikować pod swoją ekipę.

Przykłady podpowiedzi ze Spektrum

Instrukcja pokazuje, jak wygląda dobra podpowiedź. Przy karcie „niebezpieczne – bezpieczne” prawidłowa będzie na przykład „przeglądanie Instagrama, gdy prowadzisz” albo „Honda Civic”. Nieprawidłowa byłaby „pisanie SMS-a, gdy prowadzisz Hondę Civic”, bo łączy kilka myśli i staje się zbyt oczywista. Twórcy dodają też kilka dobrych rad:

• starajcie się zmieścić w 5 słowach,
• unikajcie słów typu „bardzo”, „prawie” i „jakby”, bo odciągają uwagę od reszty podpowiedzi,
• korzystajcie z nazw własnych zamiast konstrukcji w stylu „ktoś, kto…”.

Recenzja gry Spektrum

Przejdźmy do najważniejszej części wpisu – czy warto zainteresować się Spektrum. Pierwszym kryterium, za sprawą którego kupiłem grę, było wykonanie. Tutaj do niczego nie mogę się przyczepić, a ponadto jestem zadowolony, bowiem nie spodziewałem się tak solidnego wykonania „dziwnych” elementów tej gry. Kolejnym kryterium była duża popularność gry za granicą i prestiżowa nagroda za najlepszą imprezówkę Golden Geek 2019. Czy spełniła moje oczekiwania?

Mamy tutaj ciekawe połączenie skojarzeń z bajeranckim kołem do zaznaczania punktów. Niby znowu to samo, jakieś skojarzenia, ale tym razem przedstawione w inny sposób. Mamy tutaj narzucone punktowanie, skrajności i do tego właśnie musimy dać podpowiedź. Nie można w takim razie schematycznie podpowiadać, bowiem jeśli karta nawet się powtórzy, to i tak będzie inne punktowanie. Ogromny plus za to, bowiem tytuł oferuje mnóstwo możliwości.

Dzięki takiemu rozwiązaniu nie tylko odgadujemy myśli innych graczy, ale też to, jak postrzegają świat. Wychodzi dzięki temu mnóstwo ciekawych dyskusji, gdy drużyna próbuje rozgryźć osobę dającą hasło.

Wrażenia z rozgrywki

Właśnie ta zabawa daje największą frajdę. Przemyślenia, rozszyfrowanie, a potem odpowiednie zaznaczanie na kole punktowania. TO JEST SEDNO ROZGRYWKI. Rozmowa, dyskusja i to, czy sznurowadła są zbędne czy praktyczne. Niby trzymają buta na nodze, ale są też rzepy? Trzeba zgadywać, kombinować i myśleć nieszablonowo.

Ogromnym plusem Spektrum jest też brak narzuconego czasu na zgadywanie, dzięki czemu nie trzeba się spieszyć i denerwować jak w 5 sekund. Kolejną ważną sprawą jest gra z introwertykami! Wiem, że wielu osobom granie w imprezówki sprawia spory dyskomfort. Tutaj mogą wyrażać swoje emocje właśnie za pomocą pojedynczych haseł. To też świetny tytuł, aby poznać nowe otoczenie i ludzi.

Ja przy tej planszówce bawię się za każdym razem świetnie, a uśmiech nie schodzi mi z twarzy. Dzięki różnym ciekawym hasłom i pomysłom można się idealnie bawić i spędzić ciekawy czas na imprezie. Graliśmy już około 50 rund i śmiało mogę stwierdzić, że wpada do naszej topki imprezówek. Chyba ani razu hasło nam się nie powtórzyło.

Spektrum na tle innych gier imprezowych na skojarzenia

Spektrum łatwo wrzucić do jednego worka z grami słownymi, ale działa inaczej niż większość z nich. Tu nie ma zakazanych słów, quizowych pytań ani liczenia sekund. Poniżej krótkie zestawienie z grami, które opisywałem na blogu i w rankingu imprezówek:

Gra	Na czym polega	Co ją wyróżnia
Spektrum	podpowiadasz jednym hasłem, gdzie na skali między dwoma przeciwieństwami leży ukryty cel	koło z ukrytym celem, brak limitu czasu, rozmowa w drużynie
Taboo	podpowiadasz hasło, unikając zakazanych słów	klasyczne podpowiadanie, sprawdza się w licznym gronie
Jednym słowem	gracze piszą na tabliczkach po jednym słowie, żeby naprowadzić jedną osobę na hasło	gra kooperacyjna, powtórzone hasła odpadają
Wiem lepiej	quiz, w którym sami ustawiamy, ile punktów warte są kategorie	podbieranie pytań i wymiana kategorii

Jeśli szukasz więcej pomysłów na wieczór ze znajomymi, zajrzyj do rankingu najlepszych gier imprezowych albo do wszystkich recenzji gier imprezowych.

Dla kogo jest Spektrum?

Z moich obserwacji Spektrum dobrze sprawdza się w kilku sytuacjach. To gra dla ekip, które lubią rozmawiać i dyskutować przy stole, a niekoniecznie chcą się ścigać z zegarem. Sprawdzi się też u osób, którym imprezówki zwykle sprawiają dyskomfort, bo wystarczy pojedyncze hasło. Wiele osób grę zachwala, zarówno młodsi odbiorcy, jak i starsi, a mnie zdarzyło się ją już podarować na prezent.

Trzeba jednak pamiętać, że jak podkreśla sama instrukcja, główna część rozgrywki to swobodna dyskusja. Dlatego dużo zależy od osób, z którymi gramy: jeśli nikt nie chce się wypowiadać i argumentować, gra straci sporo ze swojego uroku. Z tego samego powodu Spektrum lepiej sprawdza się w grupie, która chce się nawzajem poznać, niż przy stole, gdzie każdy siedzi z telefonem.

Czy warto kupić Spektrum? Podsumowanie

Czy grę polecam? Jak najbardziej tak. Imprezówek jest bardzo dużo, jednak Spektrum zajmuje zaszczytne miejsce w gronie tych lepszych gier imprezowych. Wiele osób grę zachwala, zarówno młodsi odbiorcy, jak i starsi. Zdarzyło mi się już grę podarować na prezent, osoba była zachwycona. Recenzja Spektrum była ciekawym doświadczeniem!